Kinh tế suy thoái, hàng nghìn doanh nghiệp phá sản... sẽ hình thành 'lost generation' - thế hệ trẻ mất phương hướng vì không tìm nổi một chỗ cho mình trong thị trường lao động hậu Covid-19.
Anita Reza Zein, nhà làm phim tự do người Indonesia, đã quen với lịch làm việc kẹt cứng, khiến cô phải làm việc trong nhiều giờ, ít khi được ngủ, cho đến khi Covid-19 xảy ra.
Giờ đây, cô gái tài năng đến từ Yogyakarta này đột nhiên rảnh rỗi. Với 5 dự án trì hoãn và nhiều khả năng bị hủy bỏ, Zein dành thời gian để nghiên cứu và thỉnh thoảng đi xe đạp.
"Tôi cảm thấy bình tĩnh và kiên nhẫn hơn mặc dù thất nghiệp. Có lẽ bởi mới là tuần thứ ba giãn cách xã hội và tôi vẫn còn đủ tiền tiết kiệm từ công việc trước đây ", cô gái 26 tuổi nói. "Nhưng tôi tưởng tượng cuộc sống sẽ trở nên khó khăn hơn trong vài tháng tới nếu tình hình tồi tệ".
Giống như Zein, hàng triệu thanh niên hiện là một phần của thị trường việc làm ở Đông Nam Á bị ảnh hưởng nặng nề bởi đại dịch. Họ là đội quân xui xẻo của năm 2020 khi vận may thay đổi một cách chóng mặt.
Chỉ ba tháng trước, nhiều sinh viên tốt nghiệp háo hức gia nhập một nền kinh tế mạnh với hy vọng có thể kiếm mức lương xứng đáng. Nhưng hiện các lời đề nghị làm việc bị rút lại, việc tuyển dụng tạm dừng, dẫn đến tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên khu vực Đông Nam Á sẽ gia tăng trong thời gian ngắn. Về lâu dài, những ảnh hưởng với đội quân này có thể gây ra các vấn đề chính trị và xã hội lớn hơn.
Covid-19 tàn phá nhanh chóng các nền kinh tế trong khu vực. Biên giới bị đóng cửa, công nhân được yêu cầu ở nhà và hàng nghìn công ty ngừng hoạt động mỗi tuần. Vấn đề lớn nhất là không chắc tình trạng này sẽ kéo dài bao lâu, chính phủ càng tiếp tục phong tỏa đất nước, tác động kinh tế càng tồi tệ.
Tại Indonesia, dịch bệnh khiến 2,8 triệu người mất việc, theo Bộ Nhân lực và Cơ quan An sinh Xã hội Lao động. Tương tự, ở Malaysia, ước tính 2,4 triệu người sẽ thất nghiệp, theo dữ liệu từ Viện nghiên cứu Kinh tế Malaysia (MIER).
Thái Lan đang chuẩn bị cho mức giảm 5,3% GDP trong cả năm, con số tồi tệ nhất kể từ cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997. "Chúng tôi nghĩ rằng khoảng 7 triệu việc làm bị mất và con số này sẽ lên 10 triệu nếu dịch bệnh kéo dài thêm hai đến ba tháng nữa", Kalin Sarasin, người đứng đầu Phòng Thương mại Thái Lan, cho biết.
Đối với những người tìm việc trẻ tuổi, sự bùng nổ của Covid-19 có thể gây tổn hại nhiều hơn thế, bởi các công ty không sẵn sàng tuyển dụng họ vào các vị trí mới.
"Khách hàng của tôi, những người từng tạo cơ hội việc làm cho sinh viên mới tốt nghiệp, giờ yêu cầu các ứng viên có ít nhất một năm kinh nghiệm, vì những người có kinh nghiệm nhanh chóng thích ứng và đóng góp cho doanh nghiệp", Joanne Pek, một nhà tuyển dụng ở văn phòng Cornerstone Global Partners Singapore, cho biết.
Đối với nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) như chuỗi nhà hàng The Soup Spoon có trụ sở tại Singapore, việc duy trì nhân sự thay vì tuyển dụng là ưu tiên hàng đầu. "Chúng tôi không muốn để ai rời đi trong giai đoạn này, vì vậy chúng tôi tập trung vào việc giữ chân họ", Benedict Leow, người đồng sáng lập và giám đốc của The Soup Spoon, cho biết và nói công ty đang sử dụng khoảng 250 nhân viên.
Kinh tế đang có dấu hiệu suy thoái và điều này gây ra hậu quả rõ rệt cho đội quân tốt nghiệp năm 2020. Sự khan hiếm việc làm có thể khiến họ trở thành một "lost generation" - thế hệ những người trưởng thành bị mất phương hướng trong và sau Covid-19, Achim Schmillen, một nhà kinh tế cấp cao của tổ chức Bảo trợ Xã hội và Việc làm Toàn cầu của Ngân hàng Thế giới, cho biết.
"Nghiên cứu trên quy mô toàn cầu cho thấy việc tốt nghiệp trong một cuộc suy thoái có thể ảnh hưởng lớn và lâu dài đến toàn bộ sự nghiệp. Đặc biệt, nó có thể khiến khoản thu nhập lớn ban đầu bị mất đi và phải mất rất nhiều thời gian mới hồi phục được", ông Schmillen nói.
Giáo sư kinh tế học Jeff Borland của Đại học Melbourne (Australia) cho biết những gì xảy ra với mọi người khi mới bước vào thị trường lao động sẽ ảnh hưởng đến họ trong suốt quãng đời làm việc. "Nhiều nghiên cứu quốc tế chỉ ra rằng việc chuyển sang đi làm trong thời kỳ kinh tế suy thoái mạnh sẽ làm giảm khả năng tìm việc và thu nhập tương lai trong một thập kỷ trở lên".
"Những lý do được đưa ra bao gồm: bị buộc phải làm những công việc chất lượng thấp, đánh mất kỹ năng và không còn tâm lý thoải mái", giáo sư Borland nói trong một bài báo trên The Conversation.
Điều này có thể gây ra "những vết sẹo lâu dài" cho các sinh viên tốt nghiệp năm nay, nhà kinh tế học lao động Walter Theseira nói. "Nếu sự nghiệp của họ bắt đầu một cách tồi tệ, điều đó sẽ ảnh hưởng đến thu nhập của họ trong nhiều năm, bởi vì họ thiếu kinh nghiệm so với những người khởi đầu ở một vị trí an toàn", vị phó giáo sư kinh tế học ở Đại học Khoa học Xã hội Singapore cho biết.
Giảm lương và thu hẹp quy mô công ty có nghĩa là sinh viên tốt nghiệp có thể phải tìm kiếm các ngành nghề ngoài lĩnh vực họ nghiên cứu để tồn tại, Grace Lee Hooi Yean, người đứng đầu khoa Kinh tế ở Đại học Monash, Malaysia, nói.
Hooi Yean cho biết tỷ lệ thanh niên thất nghiệp ở nước này hiện ở mức 11,67% và có thể tăng mạnh. "Cuộc khủng hoảng sắp xảy ra có thể khiến một thế hệ trẻ có học thức và năng lực rơi vào trạng thái lấp lửng của những kỳ vọng không thể đạt được và bị tổn thương lâu dài, nếu sinh viên tốt nghiệp không sẵn sàng đối mặt với thực tế và thích nghi với những thách thức mới", Hooi Yean nói.
Điều này nhanh chóng trở thành hiện thực đen tối đối với sinh viên y khoa Rebecca K. Somasundaram. Nữ sinh đã nhận được đề nghị từ một bệnh viện chuyên khoa hàng đầu ở Kuala Lumpur, nhưng tháng trước bệnh viện nói rằng vị trí của cô bị hủy cho đến khi có thông báo mới.
Điều này làm đảo lộn toàn bộ kế hoạch của cô gái 24 tuổi, vì Somasundaram hy vọng sớm đi làm để trả hết các khoản nợ sinh viên. Dự định vào năm tới của cô cũng tạm thời bị hoãn. "Tôi đang liên tục trao đổi với bệnh viện để xem liệu có cách nào để tôi sớm đi làm ở đó không, nhưng khi thấy mọi thứ xảy ra quá nhanh, tôi dần mất hy vọng", cô nói.
Xem thêm: Số người thất nghiệp ở Hong Kong tăng vọt vì nCoV
Huyền Vũ (Theo SCMP)
Post a Comment