Với 542 ca trong số tổng 3.711 người trên tàu được xác nhận dương tính, tính đến ngày 18/2 - du thuyền Diamond Princess được coi là "ổ dịch" lớn nhất bên ngoài Trung Quốc đại lục. Đây là nơi duy nhất các chuyên gia thấy virus lây lan nhanh hơn ở Trung Quốc. Không ít người đã đặt ra câu hỏi lý do tại sao?
Chính phủ Nhật Bản liên tục bảo vệ sự hiệu quả của việc cách ly lần này. Nhưng một số chuyên gia lại bày tỏ sự hoài nghi, cho rằng hiệu quả không mạnh mẽ đến vậy. Michael Ryan - Giám đốc điều hành chương trình y tế khẩn cấp của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) - cho rằng du thuyền là nơi dịch bệnh gia tăng nhanh chóng nhất. "Trong một số trường hợp, có vài kiểu môi trường khiến bệnh dịch lây lan dễ dàng hơn. Trường hợp xảy ra trên tàu là rất đáng tiếc và chúng tôi tin rằng chính quyền Nhật Bản và nước nhà của các du khách sẽ có thể theo dõi những người này bằng cách thích hợp".
 |
|
Du thuyền Diamond Princess bị cách ly tại cảng Yokohama, gần Tokyo. Ảnh: AP. |
Bộ trưởng Y tế Nhật Bản - Katsunobu Kato - cho biết hôm 18/2: tất cả hành khách trên tàu đều được lấy mẫu xét nghiệm và những người có kết quả âm tính sẽ được xuống tàu kể từ ngày 19/2, khi thời hạn cách ly đã hết. Ông Kato cho hay: "Họ đều muốn về nhà càng sớm càng tốt, và chúng tôi hy vọng được phục vụ để mọi người có thể trở về an toàn".
Mọi việc có thể không đơn giản đến vậy. Giới chức Y tế Mỹ cho biết những người Mỹ từ chối về nhà trên chuyến bay điều lệ của chính phủ vào ngày cuối tuần trước sẽ không được hồi hương trong ít nhất 14 ngày - sau khi họ rời tàu Diamond Princess.
Bác sĩ Nathalie MacDermott, chuyên gia dịch bệnh ở Cao đẳng King’s, London cho biết: "Tất nhiên việc cách ly không thành công, và con tàu này trở thành nguồn lây nhiễm". Cô cho biết cơ chế lây lan của virus vẫn chưa được làm rõ. Dù các nhà khoa học tin rằng bệnh này lây qua giọt nhỏ khi ho hoặc hắt xì, nhưng chắc chắn vẫn còn những cách lây nhiễm khác.
MacDermott nói: "Chúng ta cần hiểu các biện pháp cách ly được thực hiện trên tàu, hệ thống lọc khí thế nào, các cabin thông nhau thế nào, và các chất thải được xử lý ra sao. Có thể có một cách lây nhiễm khác mà chúng ta không thường gặp". Cô cũng lưu ý khả năng lây nhiễm qua môi trường và tầm quan trọng của việc vệ sinh kỹ lưỡng cả tàu đề phòng con người chạm vào những bề mặt có virus.
Trong đại dịch SARS 2002 - 2003, hơn 300 người đã bị lây nhiễm qua hệ thống nước thải của một tòa chung cư ở Hong Kong. MacDermott nói có thể có một vấn đề tương tự trên tàu Diamond Princess. "Không có lý do nào lần cách ly này không thành công nếu được làm đúng cách".
Đối với tàu du lịch đôi, dịch bệnh có thể tấn công và lan rộng do không gian hẹp trên tàu và qua những người già có sức đề kháng yếu. Nhưng MacDermott cho biết sẽ rất bất thường nếu cách ly cả tàu. "Họ có thể cách ly những người nghi nhiễm trong phòng tới khi đủ 48 giờ, nhưng không thể làm vậy với toàn bộ hành khách", cô nói.
 |
|
Một hành khách tập thể dục sử dụng hai chai nước trên tàu du lịch Diamond Princess, ngày 19/2. Ảnh: AP. |
Một số hành khách gọi đây là một nhà tù nổi dù vẫn được đi bộ trên boong hàng ngày trong khi đeo mặt nạ và giữ khoảng cách với người khác.
Bác sĩ Paul Hunter - Giáo sư y dược tại Đại học East Anglia ở Anh - cho biết: "Tôi nghi ngờ mọi người không được cách ly cẩn thận như chúng ta nghĩ. Rất khó khăn để thực hiện cách ly trên tàu và tôi chắc chắn một số hành khách nghĩ rằng họ không cần ai đó nhắc nhở phải làm gì".
Ông cho rằng nếu hành khách được cách ly trên mặt đất, có nhiều không gian hơn có thể giúp các biện pháp kiểm soát dịch tốt hơn. Nhưng ông cũng nhấn mạnh rằng việc cách ly hơn 3.700 người là một trở ngại.
Hunter cho biết "đây là một sự thất vọng lớn" khi việc cách ly không thể ngăn chặn được sự lây lan của virus và thật không may cho những hành khách trở về nhà và bị cách ly thêm lần nữa. "Dựa vào việc virus tiếp tục lây lan, chúng ta phải giả định rằng mọi người rời tàu đều có khả năng nhiễm virus. Họ cần được cách ly hai tuần nữa. Không làm như vậy là rất sơ ý", ông nói thêm.
 |
|
Nhân viên y tế mặc đồ bảo hộ kín mít gần khu vực tàu Diamond Princess. Ảnh: AP. |
Giới chức y tế Nhật Bản cho biết việc cách ly 14 ngày trên tàu là đủ, vì trước đó trong 500 người Nhật trở về từ Vũ Hán đều có kết quả âm tính với virus (trừ một người dương tính sau khoảng thời gian 14 ngày cách ly). Chính quyền cũng bảo vệ những người làm việc trên tàu. Khoảng 1.000 nhân viên y tế được yêu cầu đeo khẩu trang, rửa tay, sử dụng các loại nước sát khuẩn và ngừng hoạt động ở nhà hàng, quán bar và các hoạt động giải trí khác sau ngày 5/2 - khi nhóm 10 người nhiễm bệnh đầu tiên được phát hiện và thời gian cách ly bắt đầu.
Các hành khách được hướng dẫn ở trong cabin và không đi ra ngoài, tiếp xúc với các bệnh nhân khác. Những người trong các cabin không cửa sổ có thể ra ngoài boong một tiếng mỗi ngày. Các nhân viên vẫn phải ở chung phòng, tiếp tục phục vụ khách và dọn phòng. Họ ăn cùng nhau trong một hành lang.
Shigeru Omi, cựu giám đốc khu vực của WHO cho biết: "Không như các hành khách, các nhân viên phải ở chung phòng, ăn chung đồ ăn, đó là lý do tại sao một số người bị nhiễm ngay cả khi đã cách ly". Omi cũng cho biết cách ly là một trong các biện pháp được coi là hiệu quả lúc đầu. "Nhưng virus đã xâm nhập vào các khu vực cộng đồng khác ở Nhật Bản, nơi những ca không có nguồn gốc bắt đầu rộ lên. Ở giai đoạn này, sự lây lan của virus là không tránh khỏi, và đó là lí do cách ly không hiệu quả nữa", ông nói.
Omi cho biết sự tập trung bây giờ nên chuyển sang giám sát biên giới để ngăn chặn lây nhiễm trong nước. Các nhà khoa học khác cho biết hành khách nên được đưa ra khỏi tàu ngay từ đầu. Arthur Caplan - một giáo sư về đạo đức sinh học ở Đại học dược New York- cho biết: "Tàu là nơi nổi tiếng ủ virus. Chỉ hợp lý về mặt đạo đức khi giữ mọi người trên tàu vì không còn lựa chọn nào khác".
Caplan cho biết một đợt cách ly lần 2 có thể xảy ra nhưng quan chức y tế đã không giải thích được việc gì sẽ xảy ra tiếp theo nếu kế hoạch ban đầu thất bại. "Mất quyền tự do của công dân và quyền hoạt động là không tốt, nhưng 2 tuần cách ly nữa không phải là một gánh nặng quá lớn nếu bạn đang cố gắng ngăn chặn một dịch bệnh khỏi lây lan", ông nói.
Hôm nay, 500 hành khách được xác nhận âm tính với nCoV sẽ rời du thuyền Diamond Princess ngay khi lệnh cách ly kết thúc. Đây là những hành khách đầu tiên rời tàu, trong đó không bao gồm những người bị nhiễm nCoV đã được đưa đi điều trị trên bờ và hơn 300 người Mỹ đã sơ tán vào cuối tuần và đang cách ly tại hai căn cứ của Mỹ. Quan chức Nhật cũng cho hay, các thủy thủ sẽ rời đi sau khi tất cả hành khách xuống tàu và công ty quản lý đang sắp xếp việc này.
Du thuyền Diamond Princess có 3.711 hành khách và thành viên thủy thủ đoàn bị cách ly tại cảng Yokohama sau khi một du khách Hong Kong trên tàu tháng trước dương tính với virus corona. Tàu Diamond Princess từng dừng tại Kagoshima (Nhật Bản), Hong Kong, Thái Lan, Việt Nam trước khi cập cảng ở Yokohama. Trước đó, con tàu này bị cách ly hôm 1/2 khi dừng tại một cảng ở Okinawa, Nhật Bản. Tuy nhiên, do có thêm một người phát hiện dương tính với nCoV, Bộ Y tế đã quyết định tiếp tục cách ly tàu khi đến Yokohama.
Hãng điều hành du thuyền Diamond Princess hôm 10/2 cam kết đền bù chi phí cho hành khách nhằm "giúp mọi người phần nào giảm bớt căng thẳng hiện tại".
Tính đến sáng 19/2, toàn cầu có 75.197 trường hợp nhiễm bệnh, 2010 ca tử vong. Người Nhật Bản đầu tiên qua đời vì virus corona là bà cụ 80 tuổi ở tỉnh Kanagawa, không thuộc số hành khách trên du thuyền Diamond Princess. 6 ca tử vong ngoài Trung Quốc đại lục gồm một người Đài Loan (16/2), một người Trung Quốc ở Pháp (15/2), một cụ bà ở Nhật Bản (13/2), hai người Hong Kong (4/2 và 19/2), và một người Vũ Hán ở Philippines (2/2).
 |
>>Xem thêm:
* Chuyến về nhà ác mộng của du khách Mỹ
* Tiện nghi trong du thuyền hạng sang bị cách ly
* Lời 'kêu cứu' của thủy thủ trên du thuyền Nhật
* Hành khách lo lây nhiễm chéo nCoV trên du thuyền Nhật Bản
Huyền Anh (Theo AP)
Post a Comment